Hidroponik Tar─▒m (Topraks─▒z Tar─▒m)

0

Hidroponik Tar─▒m (Topraks─▒z Tar─▒m)

Su k├╝lt├╝r├╝ y├Ântemleri aras─▒nda, Besleyici Film Tekni─či olarak T├╝rk├žele┼čtirebilece─čimiz, orijinal ad─▒ ile Nutrient┬áFilm Technique (NFT) ticari kullan─▒m─▒ olan bir yeti┼čtirme tekni─čidir. Bu sistemde bitkiler, k├Âkleri boyunca ince bir tabaka halinde -birka├ž mm derinli─činde dola┼čt─▒r─▒lan besin ├ž├Âzeltisinde yeti┼čtirilmektedirler. Ancak kesintisiz elektrik enerjisi ve besin ├ž├Âzeltisinin s├╝rekli kontrol├╝n├╝ gerektirmesi, ayr─▒ca yaz aylar─▒nda besin ├ž├Âzeltisinin┬ás─▒cakl─▒─č─▒n─▒n a┼č─▒r─▒ y├╝kselmesi nedeniyle ├╝lkemizde kullan─▒m─▒ g├╝├ž g├Âr├╝nmektedir (G├╝l ve ark., 1988). Bitkiler topraktaki besinlerin yerine bitkinin ihtiyac─▒ olan mineralleri i├žeren bir besin sol├╝syonundan faydalan─▒rlar. Bundan dolay─▒, topra─č─▒n tamam─▒nda mineral aramak yerine, bitkiler besinleri kolay bir ┼čekilde ve direkt olarak besin sol├╝syonundan alabilirler. Bitkileri ve bitkilerin k├Âk sistemlerini desteklemek i├žin genellikle kum,┬áturba, vermik├╝lit, perlit, hindistan cevizi, kaya y├╝n├╝ veya genle┼čtirilmi┼č kil agregas─▒ gibi yeti┼čtirme ortamlar─▒ kullan─▒l─▒r ve bunlar─▒n k├Âkler etraf─▒ndaki nemi tutma olas─▒l─▒klar─▒ y├╝ksektir.Yeti┼čtirme ortam─▒n─▒n kendisi bir besin kayna─č─▒ de─čildir.

topraksiz-tarim

Topraks─▒z yeti┼čtiricili─čin geleneksel yeti┼čtiricili─če g├Âre ├╝st├╝n, olumlu ve olumsuz yanlar─▒ ┼ču ┼čekilde ├Âzetlenebilir.

Topraks─▒z tar─▒m─▒n olumlu yanlar─▒: topra─č─▒n bulunmad─▒─č─▒ veya kalitesinin ├╝retim i├žin yeterli olmad─▒─č─▒ yerlerde yeti┼čtiricilik yap─▒labilir, bitki besleme kontrol alt─▒na al─▒nabilir, i┼čg├╝c├╝ azalt─▒labilir, kolay ve homojen bir sulama yap─▒labilir, sterilizasyonun kolayl─▒─č─▒ sa─članabilir, verim ve kalite artt─▒r─▒labilir, topra─č─▒n uygun olmad─▒─č─▒ yerlerde yeti┼čtiricilik sa─članabilir ve kapal─▒ sistemlerle su tasarrufu elde edilebilir, su ve besin maddeleri etkin bir ┼čekilde kullan─▒labilir, su ve g├╝bre kullan─▒m─▒ b├╝y├╝k oranda azalt─▒labilir bunlar gibi bir├žok olumlu y├Ânleri bulunmaktad─▒r.

Olumsuz yanlar─▒ ise; maliyet artar, fazla teknik bilgi ve modern sera gerektirir, kaya y├╝n├╝ ve cocopeat gibi havuzsuz a├ž─▒k sistemlerin a┼č─▒r─▒ ├ževre kirlili─či yarat─▒r, havuzlu perlit sisteminin ise onlardan daha d├╝┼č├╝k fakat BFTÔÇÖ den daha y├╝ksek ├ževre kirlili─čine yol a├žar, kapal─▒ sistemlerde k├Âk hastal─▒─č─▒ olu┼čursa kolayca yay─▒l─▒r, topra─č─▒n tamponluk kapasitesi (pH ve besin element de─či┼čimlerine kar┼č─▒ koyma g├╝c├╝) y├╝ksek olmas─▒na ra─čmen topraks─▒z k├╝lt├╝rde bunun ├žok d├╝┼č├╝k olmas─▒ nedeniyle pH ve besin element seviyelerinde yap─▒lan hatalar─▒n ├╝r├╝ne hemen zarar verir, motopomp bozuklu─ču veya elektrik kesilmesi nedeniyle ├Âzellikle BFTÔÇÖ de bitkiler hemen zarar g├Âr├╝r, ├ž├Âzelti tuzlulu─ču a┼č─▒r─▒ y├╝kselirse verim ve kalite azal─▒r ve kaya y├╝n├╝ at─▒klar─▒n─▒n toprakla kar─▒┼čt─▒r─▒lmas─▒n─▒n g├╝├žl├╝─č├╝ nedeniyle topra─ča kolayca kar─▒┼čt─▒r─▒lan ve topra─č─▒n yap─▒s─▒n─▒ d├╝zelten perlit ve di─čer organik ortamlara g├Âre daha fazla ├ževre kirlili─či yarat─▒r.

Topraks─▒z tar─▒m─▒n en yo─čun olarak kullan─▒ld─▒─č─▒ ├╝lkelerin┬ába┼č─▒nda Hollanda ve Bel├žika gelmektedir. Bu iki ├╝lkenin seralar─▒n─▒n toplam y├╝zde 95ÔÇÖinde topraks─▒z tar─▒m yap─▒lmaktad─▒r. T├╝rkiyeÔÇÖde ise ├Âzellikle son bir y─▒ld─▒r yat─▒r─▒mc─▒lar bu alana ak─▒n etmi┼č durumdad─▒r. T├╝rkiyeÔÇÖdeki son tabloya g├Âre toplam 48 bin hektar seran─▒n yakla┼č─▒k 4 bin d├Ân├╝m├╝nde, topraks─▒z tar─▒m uygulamas─▒na ge├žilmi┼čtir. AdanaÔÇÖdan DenizliÔÇÖye, MersinÔÇÖden, AfyonÔÇÖa kadar bir├žok ilde yat─▒r─▒mc─▒lar─▒n arazi ald─▒─č─▒ topraks─▒z tar─▒mda yat─▒r─▒m maliyeti metrekare baz─▒nda ortalama 60 Euro olarak hesaplanmaktad─▒r. ├ťlkemizde 1960ÔÇÖ da topraks─▒z tar─▒m konusunda ilk ├žal─▒┼čmalar─▒ ba┼člatan Prof. Dr. Ayten Sevgican olmu┼čtur. 1995ÔÇÖ de AntalyaÔÇÖ n─▒n Serik il├žesinde Agroser ┼čirketiyle ilk tesis kurulmu┼č ve bug├╝n 5000 dekara ula┼čm─▒┼čt─▒r. Hen├╝z ├žok ba┼č─▒nda olsa da T├╝rkiye de bu uygulaman─▒n i├žine girmi┼čtir. T├╝rkiyeÔÇÖdeki bir├žok yat─▒r─▒mc─▒, geli┼čmeleri uzaktan ama b├╝y├╝k bir ilgiyle izlemektedir. T├╝rkiyeÔÇÖnin her yerinden, her sekt├Ârden giri┼čimcilerin ilgi oda─č─▒ndaki topraks─▒z tar─▒m, topra─ča g├Âre be┼č kat daha fazla sa─člad─▒─č─▒ verimle, gelecek d├Ânemin en k├órl─▒ i┼člerinden biri olmaya aday gibi g├Âr├╝nmektedir. ─░lginin nedenlerinden biri de budur. Son y─▒llarda T├╝rkiyeÔÇÖde hidroponik tar─▒m─▒n ├Ânemi anla┼č─▒lm─▒┼čt─▒r. Bu tar─▒m y├Ântemiyle olu┼čturulmu┼č sera alanlar─▒n say─▒s─▒ giderek artmaktad─▒r. Ayr─▒ca hidroponik tar─▒m, son y─▒llarda uzay ara┼čt─▒rmalar─▒nda da ├žok s─▒k kullan─▒lan bir y├Ântem olmu┼čtur. ├ľzellikle Mars, Ay gibi kal─▒c─▒ insan kolonilerinde ya┼čayacak olan insanlar─▒n bu tar─▒msal y├Ântem ile sebze ve meyve yeti┼čtirecektir. Hidroponik tar─▒msal y├Ântemin ya da bu y├Ântem ile yeti┼čtirilen ├╝r├╝nlerin, insan sa─čl─▒─č─▒na hi├žbir olumsuz yan etkisi bulunmamaktad─▒r.

topraksiz-tarimm

Bir ├Ânceki yaz─▒m─▒z olan 2015 YGS Co─črafya Soru Da─č─▒l─▒mlar─▒ ba┼čl─▒kl─▒ makalemizi de okuman─▒z─▒ ├Âneririz.

Yazar Hakk─▒nda

Co─črafya hayata bak─▒┼č a├ž─▒m, hayat felsefem..

Cevap Yaz